Kalendarz rocznic od 26 października do 1 listopada

26 października

---------------

1497 – Pod Koźminem w lasach Bukowiny wojska Jana I Olbrachta zostały pobite przez hospodara (księcia) Mołdawii. To do tej bitwy odnosi się powiedzenie „Za króla Olbrachta wyginęła szlachta”.

1768 – Urodził się Eustachy Sanguszko, poseł na Sejm Czteroletni; brał udział w wojnie z Rosją w 1792 r., odznaczony za bitwę pod Zieleńcami jednym z pierwszych krzyży Virtuti Militari; uczestnik powstania kościuszkowskiego i wyprawy na Moskwę w 1812 r.

1775 – Urodził się gen. Maurycy Hauke, uczestnik wojny z Rosją w 1792 r., powstania kościuszkowskiego, oficer Legionów Polskich; generał wojsk Księstwa Warszawskiego; w kampanii 1813 r. dowodził obroną Twierdzy Zamość; od 1815 r. w armii Królestwa Polskiego, m.in. zastępca ministra wojny, senator; zaufany współpracownik wielkiego księcia Konstantego; zastrzelony w noc listopadową przez powstańców, bo ich przedsięwzięcie nazwał głupotą.

1866 – Urodził się Ignacy Daszyński, współzałożyciel i jeden z przywódców PPS, w listopadzie 1918 r. premier Tymczasowego Rządu powołanego w Lublinie. Do 1930 r. był marszałkiem Sejmu. 31 października 1929 r., gdy do budynku weszła grupa uzbrojonych wojskowych, na czele z Piłsudskim, odmówił rozpoczęcia obrad: „Pod bagnetami, rewolwerami i szablami nie otworzę”.

1872 – We Lwowie urodził się Wacław Sobieski, historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego.

1899 – Urodziła się Irena Dubiska, skrzypaczka i pedagożka. W okresie międzywojennym koncertowała głównie za granicą. Była pierwszą wykonawczynią utworów skrzypcowych Karola Szymanowskiego.

1906 – W Łowkowicach na Górnym Śląsku zmarł ksiądz Jan Dzierżon. Nazywany jest „ojcem współczesnego pszczelarstwa” (w uznaniu jego zasług Uniwersytet Monachijski nadał mu doktorat honoris causa). Prowadząc badania nad życiem pszczół, odkrył zjawisko dzieworództwa. Sprzeciwiał się ogłoszonemu na I Soborze Watykańskim dogmatowi o nieomylności papieża, za co został ukarany ekskomuniką.

1916 – Urodził się Emil Mentel, w czasie II wojny światowej żołnierz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, uczestnik walk o Tobruk, Monte Cassino, Ankonę i Bolonię. Doszedł do stopnia majora, a przez prezydenta Andrzeja Dudę został mianowany w 2018 r. generałem. Zmarł kilka miesięcy później w Sacramento w wieku 102 lat.

1917 – Urodził się Stanisław Harasymowicz – żołnierz Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, cichociemny i powstaniec warszawski. Poległ w walkach na Muranowie.

1927 – Z Rapperswilu wraz ze zbiorami tamtejszego Muzeum Narodowego Polskiego sprowadzono do Polski urnę z sercem Tadeusza Kościuszki, a także dzieła sztuki, książki, manuskrypty, które w większości zostały zniszczone podczas Powstania Warszawskiego.

1929 – W Warszawie urodziła się Wanda Chotomska, pisarka, autorka wierszy, opowiadań, widowisk teatralnych i słuchowisk radiowych dla dzieci. Napisała ponad 200 książek dla dzieci i młodzieży.

1931 – W Warszawie rozpoczął się tzw. proces brzeski, w którym na ławie oskarżonych zasiedli przywódcy antysanacyjnej opozycji – Centrolewu oskarżeni o przygotowywanie zamachu stanu.

1937 – Zmarł Józef Dowbor-Muśnicki; generał armii rosyjskiej, po 1918 r. generał Wojska Polskiego; organizator i dowódca I Korpusu Polskiego w Rosji (1917-1918); w czasie powstania wielkopolskiego naczelny dowódca armii wielkopolskiej.

1938 – Początek tzw. Polenaktion. Władze Niemiec deportowały 17 tys. polskich Żydów, ale władze Polski nie chciały ich przyjąć, więc większość z nich koczowała na granicznych stacjach – najwięcej w Zbąszyniu.

1939 – Hans Frank podpisał proklamację o utworzeniu „Generalnego Gubernatorstwa dla okupowanych polskich obszarów”.

1940 – W Paryżu zmarła Olga Boznańska, jedna z najbardziej cenionych polskich malarek, przedstawicielka impresjonizmu, wybitna artystka okresu Młodej Polski. Jej najsławniejszym obrazem jest portret „Dziewczynka z chryzantemami” z 1894 r. Została odznaczona francuską Legią Honorową i orderem Polonia Restituta.

1941 – Do okupowanej Polski z Budapesztu potajemnie przedostał się marszałek Edward Śmigły-Rydz; zamieszkał w Warszawie; zmarł na atak serca 2 grudnia 1941 r., pochowany został na Cywilnym Cmentarzu na Powązkach pod nazwiskiem Adama Zawiszy.

1945 – Rząd powołał Polską Agencję Prasową.

1945 – Dekret Krajowej Rady Narodowej o przejściu wszystkich gruntów w granicach Warszawy na rzecz gminy miasta stołecznego (tzw. dekret Bieruta).

1951 – Korekta granicy pomiędzy ZSRR i Polską. W zamian za część Bieszczad (m.in. Ustrzyki Dolne) Polska oddała część powiatu Hrubieszowskiego (m.in. Bełz). Mieszkańców przesiedlono.

1952 – Odbyły się wybory do Sejmu PRL I kadencji. Wszystkie mandaty poselskie zdobył Front Narodowy, zdominowany przez PZPR.

1953 – W Wałbrzychu urodził się Krzesimir Dębski, kompozytor, aranżer, dyrygent, skrzypek, lider jazzowego zespołu String Connection. Twórca muzyki do takich filmów jak „Ogniem i mieczem” i „W pustyni i w puszczy”.

1956 – Prymas kardynał Stefan Wyszyński został zwolniony z internowania w Komańczy.

1958 – W Oblęgorku otwarto Muzeum Henryka Sienkiewicza.

1964 – W Warszawie rozpoczął się proces Melchiora Wańkowicza, oskarżonego o przekazywanie za granicę „fałszywych informacji, oczerniających stosunki w Polsce”.

1969 – Zmarł Stefan Bagiński, lekarz histolog, pionier badań histochemicznych w Polsce, autor licznych prac naukowych w tym „Zarysu embriologii człowieka”.

1971 – Podpisanie umowy licencyjnej z koncernem motoryzacyjnym FIAT na produkcję w Polsce Fiata 126p.

1981 – Początek strajku okupacyjnego w Wyższej Szkole Inżynieryjnej w Radomiu.

1982 – Sejm przyjął ustawę, która pozwalała karać grzywną, a nawet więzieniem osoby uchylające się od pracy.

1983 – Zmarł Alfred Tarski, urodzony w Warszawie matematyk, filozof, jeden z najwybitniejszych logików, twórca semantycznej definicji prawdy, profesor Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley.

1990 – W Warszawie zmarła Barbara Ludwiżanka, aktorka, związana z Teatrem Polskim w Warszawie oraz Teatrem Współczesnym; wystąpiła m.in. w filmach „Godzina pąsowej róży”, „Sublokator”, „Kłopotliwy gość”, a także w serialach „Chłopi” oraz „Noce i dnie”.

1991 – Podpisano układ o wycofaniu wojsk rosyjskich z Polski do końca 1993 r.

1993 – Waldemar Pawlak został premierem koalicyjnego rządu SLD-PSL.

2001 – W Drobinie na Mazowszu został uprowadzony, a następnie zamordowany Krzysztof Olewnik, syn znanego przedsiębiorcy. Była to jedna z najgłośniejszych spraw kryminalnych w Polsce na początku XXI wieku.

2007 – Zmarł Jerzy Pietrkiewicz, poeta, pisarz, badacz literatury i tłumacz polskiej literatury na język angielski, m.in. poezji Karola Wojtyły.

2022 – W wieku 98 lat zmarł Marian Markiewicz, w czasie wojny żołnierz Armii Krajowej, w 1944 r. brał udział w wyzwoleniu Wilna (Operacja Ostra Brama). W latach 1947-1955 więziony, w 1980 r. organizował struktury „Solidarności” w Głubczycach.

27 października

---------------

1430 – W Trokach zmarł wielki książę litewski Witold Kiejstutowicz, brat stryjeczny króla Władysława Jagiełły.

1548 – W Lidzbarku Warmińskim zmarł Jan Dantyszek, biskup warmiński, dyplomata, poeta, bliski doradca króla Zygmunta I Starego.

1779 – Zmarł Wacław Rzewuski, magnat i autor wielu utworów dramatycznych, w rezydencji w Podhorcach niedaleko Lwowa urządził jeden z najlepszym w Europie teatrów, w 1767 r. razem z innymi przywódcami obozu antyrosyjskiego został porwany z polecenia rosyjskiego ambasadora i na pięć lat uwięziony w Kałudze k. Moskwy.

1900 – Urodził się płk Franciszek Niepokólczycki, w czasie II wojny światowej oficer ZWZ-AK; od 1943 r. zastępca komendanta Kierownictwa Dywersji KG AK; w latach 1945-1946 prezes Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.

1914 – Urodził się Jan Kott, krytyk literacki i teatralny, eseista, tłumacz. Był profesorem Uniwersytetu Warszawskiego i wyższych uczelni amerykańskich, autorem szkiców „Mitologia i realizm”, „Szkoła klasyków”, „Postęp i głupstwo”. Jego najgłośniejszymi pracami były interpretacje dramatów Szekspira: „Szkice o Szekspirze” i „Szekspir współczesny”.

1916 – Urodził się Kazimierz Brandys, prozaik, eseista; autor m.in. „Matki Królów”, „Jak być kochaną” i „Nierzeczywistości”. Po II wojnie światowej początkowo zaangażował się po stronie nowego ustroju, ale wystąpił z PZPR w proteście przeciwko represjom wobec Leszka Kołakowskiego i jego nazwisko zostało objęte cenzurą.

1920 – Rada Ambasadorów proklamowała Gdańsk Wolnym Miastem.

1924 – W archikatedrze św. Jana w Warszawie odbyła się uroczystość złożenia szczątków Henryka Sienkiewicza, sprowadzonych z Vevey w Szwajcarii.

1930 – W Gdyni powołano Ligę Morską i Kolonialną.

1933 – W Krakowie urodził się Andrzej Czeczot, grafik, autor rysunków satyrycznych i humorystycznych, projektant grafiki użytkowej, takiej jak plakaty, afisze, okładki.

1939 – Niemiecka policja aresztowała prezydenta Warszawy Stefana Starzyńskiego.

1942 – Początek drugiej akcji deportacyjnej w krakowskim getcie: do obozów zagłady w Bełżcu i Auschwitz Niemcy wywieźli około 7 tys. Żydów.

1952 – Urodził się Francis Fukuyama, jeden z najbardziej opiniotwórczych politologów XX wieku, autor takich opracowań jak „Koniec historii”, „Ostatni człowiek”, „Wielki wstrząs”.

1953 – Zmarł Zdzisław Jachimecki, muzykolog, krytyk muzyczny i teatralny, kompozytor, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego.

1966 – Leszek Kołakowski został wykluczony z PZPR. Bezpośrednią przyczyną był referat wygłoszony na zebraniu ZMS w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego, w którym powiedział m.in., że „socjalizm jest z natury samej brakiem swobód politycznych, brakiem krytyki, a wobec tego każde żądanie swobód politycznych jest automatycznie żądaniem powrotu do kapitalizmu”.

1977 – Sejm przyjął ustawę o zaopatrzeniu emerytalnym i rentowym rolników.

1985 – W Warszawie zmarła Tola Mankiewiczówna, jedna z najpopularniejszych aktorek w międzywojennej Polsce, piosenkarka, śpiewaczka operowa, znana m.in. z filmów „Co mój mąż robi w nocy...” i „Pani minister tańczy”.

1990 – W Brwinowie pod Warszawą zmarł Wacław Kowalski, aktor, niezapomniany Pawlak z komedii „Sami swoi” i dozorca Popiołek z serialu „Dom”.

1991 – W Londynie zmarł Andrzej Panufnik, kompozytor i dyrygent; podczas wojny stworzył muzykę do piosenki „Warszawskie dzieci”. Po tym, gdy w 1954 r. zamieszkał na Zachodzie został uznany przez polski rząd za zdrajcę, a jego utwory przestano wykonywać.

1991 – W Polsce odbyły się pierwsze po wojnie w pełni demokratyczne wybory parlamentarne. Do Sejmu weszli przedstawiciele 29 ugrupowań, najwięcej mandatów uzyskały: Unia Demokratyczna (62) i Sojusz Lewicy Demokratycznej (60).

1992 – Zmarł Jan Legowicz, filozof, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, autor m.in. „Zarysu historii filozofii” i „Historii filozofii średniowiecznej Europy Zachodniej”.

2019 – W Cambridge zmarł Władimir Bukowski, rosyjski pisarz, dysydent, obrońca praw człowieka, komentator stosunków polsko-rosyjskich.

28 października

---------------

1138 – Zmarł książę Bolesław III Krzywousty.

1423 – W Warcie sejm walny uchwalił Statut warcki, zatwierdzony następnie przez króla Władysława II Jagiełłę. Dawał on rycerstwu możliwość wykupu gospodarstw bogatych chłopów.

1611 – Na mocy przywileju króla Zygmunta III Wazy Kolegium Jezuickie w Poznaniu zostało przekształcone w szkołę akademicką, uzyskując status uniwersytecki.

1696 – Urodził się Maurycy Saski, jedna z najbarwniejszych postaci swojej epoki, kawaler Orderu Orła Białego, nieślubny syn Augusta II Mocnego, bohater dworskich skandali i utalentowany wojskowy. Jako marszałek Francji wsławił się w zwycięskich bitwach z koalicją austriacko-holendersko-brytyjską pod Fontenoy (1745) i Roucoux (1746). 

1726 – W Londynie ukazało się pierwsze wydanie powieści „Podróże Guliwera” Jonathana Swifta.

1844 – Rozpoczęła się budowa Kanału Elbląskiego.

1845 – W Grodnie urodził się Zygmunt Wróblewski, fizyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego; w 1883 r. wraz z prof. Karolem Olszewskim dokonał pierwszego w dziejach skroplenia tlenu i azotu.

1886 – Odsłonięta została Statua Wolności – obecnie symbol Nowego Jorku.

1887 – Urodził się Karol Popiel, w II RP przywódca Narodowej Partii Robotniczej, w 1930 r. razem z innymi przywódcami antysanacyjnej opozycji uwięziony w twierdzy brzeskiej. Na emigracji stanął na czele utworzonego z połączenia NPR i chadecji Stronnictwa Pracy; w czasie II wojny światowej minister w rządzie RP na uchodźstwie; po wojnie poseł do KRN (1945-1946); w 1947 r. wyemigrował do USA.

1891 – Otwarty został most kolejowy w Tczewie – najdłuższa taka konstrukcja w Polsce.

1897 – Urodził się Karol Maleczyński, historyk – mediewista, badacz dziejów Śląska, tłumacz, przed II wojną światową – profesor Uniwersytetu Lwowskiego, po wojnie – Wrocławskiego.

1915 – Urodził się Jan Nielubowicz, chirurg, pionier transplantacji nerek w Polsce, profesor Akademii Medycznej w Warszawie.

1917 – Urodziła się Maria Hiszpańska-Neumannm, polska artystka zajmująca się grafiką i malarstwem, a także ilustratorka książek.

1918 – W Krakowie powstała Polska Komisja Likwidacyjna; która wobec rozpadu Austro-Węgier przejęła władzę w części Galicji. W jej skład weszli m.in. Ignacy Daszyński, Jędrzej Moraczewski i Wincenty Witos.

1918 – Rada Regencyjna w Warszawie powołała gen. Tadeusza Jordan Rozwadowskiego na szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego.

1925 – Papież Pius XI wydał bullę, na mocy której kształt diecezji w Polsce dostosował do nowych granic politycznych. Struktury kościelne składały się z sześciu archidiecezji (warszawskiej, lwowskiej, gnieźnieńskiej, poznańskiej, wileńskiej oraz krakowskiej) oraz 15 diecezji (lubelskiej, łódzkiej, płockiej, podlaskiej, sandomierskiej, łuckiej, przemyskiej, chełmińskiej, włocławskiej, łomżyńskiej, pińskiej, częstochowskiej, kieleckiej, tarnowskiej i śląskiej). 

1926 – Urodził się Henryk Bereza, krytyk literacki, eseista, wieloletni redaktor „Twórczości”, zasłużony dla promowania najnowszej literatury polskiej.

1948 – Urodził się Krzysztof Materna, satyryk, aktor, konferansjer, reżyser i producent telewizyjny.

1950 – Sejm uchwalił ustawy o reformie walutowej oraz o zakazie posiadania walut obcych, monet złotych, złota i platyny.

1955 – Urodził się Bill Gates, amerykański przedsiębiorca, informatyk, współtwórca Microsoftu.

1956 – Po trzech latach internowania (Rywałd, Stoczek Klasztorny, Prudnik, Komańcza) do Warszawy powrócił prymas Stefan Wyszyński.

1975 – W Warszawie zakończył się IX Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina, którego zwycięzcą został Krystian Zimerman.

1981 – Powstał zespół heavymetalowy Metallica.

1989 – Proszę państwa, 4 czerwca skończył się w Polsce komunizm – takie zdanie pod koniec telewizyjnego wywiadu wypowiedziała aktorka Joanna Szczepkowska.

1989 – Powstało Zjednoczenie Chrześcijańsko-Narodowe (ZChN), ugrupowanie polityczne wywodzące się z ruchu solidarnościowego, nawiązujące do przedwojennych tradycji narodowodemokratycznych i chrześcijańskiej demokracji. Pierwszym przewodniczącym partii został Wiesław Chrzanowski.

1992 – Z portu w Świnoujściu odpłynęła 24. Brygada Kutrów Torpedowych Federacji Rosyjskiej, co oznaczało, że terytorium Polski opuściły ostatnie jednostki bojowe armii rosyjskiej.

1999 – Leszek Cichy, jako pierwszy Polak, wspiął się na najwyższe szczyty wszystkich kontynentów, tego dnia skompletował „Koronę Ziemi”.

2003 – Zmarł Edward Hartwig, artysta fotografik, legenda polskiej fotografii, jeden z założycieli Związku Polskich Artystów Fotografików.

2008 – Zmarł Witold Pograniczny, dziennikarz muzyczny, jeden z pierwszych redaktorów Programu III Polskiego Radia.

2013 – W Warszawie zmarł Tadeusz Mazowiecki, w PRL-u działacz opozycji demokratycznej, pierwszy redaktor naczelny „Tygodnika Solidarność”; uczestnik obrad Okrągłego Stołu, pierwszy niekomunistyczny premier w Polsce po II wojnie światowej (1989-1991); w latach 90. wysłannik ONZ na Bałkanach.

2014 – W Warszawie prezydenci Polski i Izraela otworzyli wystawę główną w Muzeum Historii Żydów Polskich; na ekspozycję składa się osiem galerii, które prezentują 1000 lat historii polskich Żydów.

2018 – W Warszawie zmarł Edward Dwurnik, jeden z najbardziej rozpoznawalnych polskich malarzy współczesnych, twórca około 5 tysięcy obrazów i 10 tysięcy rysunków.

2020 – Strajk kobiet – w odpowiedzi na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, że możliwość aborcji z powodu nieodwracalnego uszkodzenia płodu jest niezgodna z konstytucją, w całym kraju doszło do 410 protestów, w których uczestniczyło ponad 430 tys. osób. 

2024 – Zmarła aktorka Elżbieta Zającówna, popularna od ról Natalii w filmie „Vabank” i strażniczki blokhauzu w „Seksmisji”.

29 października

---------------

1611 – W Warszawie odbył się triumfalny wjazd hetmana Stanisława Żółkiewskiego, zwycięzcy spod Kłuszyna; w orszaku przejeżdżającym przez miasto był m.in. wzięty do niewoli car Wasyl IV Szujski, który na Zamku Królewskim złożył hołd przed królem polskim Zygmuntem III Wazą.

1706 – Bitwa pod Kaliszem, największa na ziemiach polskich podczas III wojny północnej. Wojska szwedzkie (ok. 4,3 tys.) wspierane przez 9 tys. stronników Stanisława Leszczyńskiego zostały rozgromione przez 36-tysięczne wojska rosyjsko-sasko-polskie popierające Augusta II Mocnego.

1817 – Urodził się Antoni Bronikowski, pedagog, latynista, hellenista, poeta, tłumacz dzieł literatury antycznej: Ksenofonta, Platona, Homera, Tukidydesa.

1822 – Urodził się Mieczysław Ledóchowski, arcybiskup metropolita gnieźnieński i poznański, kardynał; więziony przez władze pruskie (1874-1876) i pozbawiony archidiecezji.

1824 – Urodził się Juliusz Kossak, malarz, ilustrator; autor wielu obrazów przedstawiających sceny historyczne i batalistyczne.

1871 – Urodził się Tadeusz Grabowski, historyk literatury, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego i Poznańskiego, członek Polskiej Akademii Umiejętności.

1884 – W Genewie zmarł Wincenty Gostkowski, powstaniec listopadowy, prawnik, przedsiębiorca, zegarmistrz, współzałożyciel firmy zegarmistrzowskiej Patek.

1892 – We Lwowie urodził się Stanisław Ostrowski, prezydent Lwowa (1936-1939), po agresji ZSRR więziony do 1941 r. W latach 1972-1979 prezydent RP na uchodźstwie.

1903 – Urodził się Mieczysław Jastrun, poeta, eseista, tłumacz. Autor tomów poezji: „Godzina strzeżona”, „Rzecz ludzka”, „Sezon w Alpach” i esejów: „Wolność wyboru”, „Mit śródziemnomorski”.

1909 – Powstało Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (TOPR).

1912 – We Lwowie powołane zostały Polowe Drużyny Sokole, których działalność wzorowana była na ruchu strzeleckim; jednym z ich organizatorów był Józef Haller.

1914 – Bitwa Legionów Polskich z wojskami rosyjskimi pod Mołotkowem.

1918 – W Warszawie urodził się Paweł Hertz, poeta, tłumacz, pisarz, eseista, edytor. Zadebiutował w kręgu Skamandra w 1934 roku w „Wiadomościach Literackich”, autor szkiców: „Domena polska”, „Ład i nieład”, „Świat i dom”, felietonów literackich „Notatnik obserwatora”, „Dziennik lektury”, oraz powieści biograficznej „Portret Słowackiego”.

1922 – W Warszawie urodził się Zbigniew Wójcik, historyk, badacz dziejów XVI-XVII wieku.

1924 – We Lwowie urodził się Zbigniew Herbert, jeden z najważniejszych polskich poetów XX wieku, twórca cyklu poetyckiego „Pan Cogito”, autor esejów „Barbarzyńca w ogrodzie”, „Martwa natura z wędzidłem” i „Labirynt nad morzem”.

1930 – Na mocy prezydenckiego rozporządzenia ustanowione zostały Krzyż Niepodległości i Medal Niepodległości.

1930 – Urodził się Mariusz Dmochowski, aktor, reżyser, dyrektor teatrów; znany m.in. z roli Wokulskiego w „Lalce”, Augusta II Mocnego w „Hrabinie Cosel” i hetmana Sobieskiego w „Panu Wołodyjowskim”.

1939 – Dekret Prezydium Rady Najwyższej ZSRR o nadaniu obywatelstwa radzieckiego osobom zamieszkującym tereny zajęte przez Armię Czerwoną na mocy paktu Ribbentrop-Mołotow.

1942 – Na mocy wyroku Żydowskiej Organizacji Bojowej zabity został Jakub Lejkin, zastępca komendanta Żydowskiej Służby Porządkowej w warszawskim getcie.

1944 – 1 Dywizja Pancerna gen. Stanisława Maczka wkroczyła do Bredy.

1944 – Urodziła się Magdalena Zawadzka, aktorka, znana m.in. z roli Basi Wołodyjowskiej w filmie „Pan Wołodyjowski” oraz serialu „Przygody Pana Michała”.

1944 – Urodził się Michaj Burano, wokalista, kompozytor, gwiazda big-bitu, występował z zespołami „Czerwono-Czarni” i „Niebiesko-Czarni”.

1945 – Do Polski powróciło z Francji 2 tys. polskich żołnierzy walczących w czasie wojny we francuskim ruchu oporu i polskich formacjach 1 Armii Francuskiej.

1946 – Zmarł Paweł Hulka-Laskowski, pisarz, publicysta, tłumacz m.in. „Przygód dobrego wojaka Szwejka”.

1947 – Urodził się Jerzy Fedorowicz, aktor, reżyser teatralny; dyrektor Teatru Ludowego w Nowej Hucie (1989-2012).

1948 – We Wrocławiu urodził się Wiesław Saniewski, reżyser, scenarzysta filmowy.

1949 – Urodził się prof. Tomasz Nałęcz, historyk i polityk związany z lewicą; poseł w latach 1993-1997 i 2001-2005 (w tej drugiej kadencji był wicemarszałkiem Sejmu i przewodniczącym komisji badającej aferę Rywina. W latach 2010-2015 był doradcą prezydenta RP Bronisława Komorowskiego.

1951 – Sąd Wojskowy w Warszawie skazał na śmierć płk. Zdzisława Barbasiewicza, do 1949 r. oficera Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, a w czasie wojny członka antyniemieckiej konspiracji. Został stracony w więzieniu mokotowskim 10 stycznia 1952 r. jako pierwszy z 19 oficerów WP skazanych w tym procesie. Jego szczątki prawdopodobnie pochowano w kwaterze na Łączce.

1956 – Premiera filmu „Nikodem Dyzma” w reżyserii Jana Rybkowskiego.

1967 – Zmarł Wacław Lednicki, historyk literatury słowiańskiej, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego.

1992 – W Wołominie koło Warszawy otwarto Muzeum Zofii Nałkowskiej.

1993 – W Zakopanem zmarł Stanisław Marusarz, wszechstronny narciarz, czterokrotny uczestnik igrzysk olimpijskich, wicemistrz świata w skokach narciarskich w 1938 r.; w czasie II wojny światowej kurier tatrzański, aresztowany przez Gestapo w 1940 r., uciekł z więzienia przy ul. Montelupich w Krakowie i przedostał się na Węgry.

2002 – Zmarł profesor Andrzej Bolewski, jeden z wykładowców aresztowanych przez Niemców w 1939 r. podczas „Sonderaktion Krakau”.

2004 – W Rzymie przywódcy państw UE podpisali Traktat Konstytucyjny.

2010 – W Krakowie zmarł Ludwik Jerzy Kern, pisarz, poeta, satyryk, tłumacz, autor kilkudziesięciu książek dla dzieci.

2012 – Polska spłaciła ostatnią ratę (297 mln dolarów) zadłużenia zagranicznego, zaciągniętego w czasie rządów Edwarda Gierka.

2017 – W Warszawie zmarł aktor filmowy i teatralny Władysław Kowalski, związany m.in. z warszawskimi teatrami: Ateneum, Teatrem Powszechnym, Teatrem Dramatycznym. Wystąpił m.in. w filmach „Jarzębina czerwona”, „Szpital przemienienia”, „Medium”, „Ucieczka z kina Wolność”, „Pan Tadeusz”, „Bogowie”, „Paniach Dulskich” i serialu „Kolumbowie”.

30 października

---------------

1728 – Urodził się Marcin Poczobutt-Odlanicki, matematyk i astronom, rektor Szkoły Głównej Litewskiej, na bazie której powstał Uniwersytet Wileński, w czasie powstania kościuszkowskiego członek Rady Narodowej Litewskiej, kawaler Orderu Orła Białego.

1790 – Urodził się Karol Lipiński, wirtuoz skrzypiec, kompozytor, nazywany „polskim Paganinim”.

1813 – Po śmierci księcia Józefa Poniatowskiego (zginął w bitwie pod Lipskiem), naczelnym wodzem wojsk Księstwa Warszawskiego został gen. Jan Henryk Dąbrowski.

1835 – Urodził się Cyprian Godebski, rzeźbiarz, autor pomnika Adama Mickiewicza w Warszawie.

1849 – W Paryżu, po uroczystościach żałobnych w kościele św. Magdaleny, na cmentarzu Pere Lachaise odbył się pogrzeb Fryderyka Chopina; jego serce zostało przewiezione do Polski i umieszczone w kościele św. Krzyża w Warszawie.

1869 – Urodził się Edmund Dalbor, arcybiskup metropolita gnieźnieński i poznański; od 1919 r. kardynał i pierwszy prymas Polski po odzyskaniu niepodległości.

1870 – Urodził się Franciszek Lilpop, architekt, prezes Warszawskiego Koła Architektów i przedstawiciel pierwszej generacji modernistów. Zaprojektował wiele budynków w Warszawie, m.in.: szkołę Ronthalera przy ul. Śniadeckich, gmach Instytutu Higieny Dziecięcej przy ul. Litewskiej, Dom Towarowy Braci Jabłkowskich oraz Zakłady Mechaniczne „Ursus”.

1876 – W Petersburgu zmarł Aleksander Czekanowski, geolog, geograf, badacz Syberii, na którą trafił jako zesłaniec po powstaniu styczniowym; na jego cześć jedno z górskich pasm w Jakucji nazwano Górami Czekanowskiego.

1895 – W Samarze urodziła się Maria Kuncewiczowa, pisarka, eseistka, autorka powieści „Cudzoziemka”.

1904 – We Lwowie odsłonięto pomnik Adama Mickiewicza (przetrwał tam pomimo wojen i zmian granic).

1904 – Urodził się Franciszek Herman, oficer Wojska Polskiego, uczestnik kampanii wrześniowej, członek ZWZ i AK, powstaniec warszawski. W Ludowym Wojsku Polskim doszedł do stanowiska szefa sztabu dowódcy wojsk lądowych i stopnia generała, a kilka miesięcy później został aresztowany i w tzw. procesie generałów skazany na dożywocie. Zmarł w więzieniu.  

1905 – Car Mikołaj II wydał manifest zapowiadający przyznanie ludności „niewzruszonych swobód obywatelskich” oraz zwołanie Dumy, posiadającej uprawnienia ustawodawcze.

1911 – Urodziła się Wanda Błeńska, lekarka nazywana matką trędowatych, bo przez ponad 40 lat opiekowała się cierpiącymi na tę chorobę w Ugandzie. Wcześniej – w czasie II wojny światowej – prowadziła szkolenie sanitarne w AK i pomagała więźniom obozów koncentracyjnych, co przypłaciła aresztowaniem.

1918 – Polska Komisja Likwidacyjna w Krakowie przejęła władzę nad Zachodnią Małopolską.

1921 – W Warszawie urodził się Wacław Bojarski, publicysta i krytyk literacki, poeta pokolenia Kolumbów.

1933 – W Sopocie urodził się Tadeusz Chyła, piosenkarz, kompozytor, znanego przede wszystkim z twórczości kabaretowej i estradowej, autor ballad o „Cysorzu, co ma klawe życie” czy „Złotej karocy”.

1935 – Na mocy decyzji Walerego Sławka rozwiązany został Bezpartyjny Blok Współpracy z Rządem (BBWR).

1936 – Zmarł Ferdynand Ruszczyc, malarz, grafik, scenograf, jeden z najwybitniejszych twórców okresu Młodej Polski, wielki promotor Wilna w Europie.

1939 – W Konstancinie pod Warszawą zmarł Wacław Gąsiorowski, powieściopisarz, działacz społeczny, prezes Stowarzyszenia Weteranów Armii Polskiej we Francji; autor powieści „Huragan”, „Rok 1809”, „Szwoleżerowie gwardii” i „Księżna Łowicka”.

1939 – Zarządzenie szefa SS Heinricha Himmlera o przesiedleniu do Generalnego Gubernatorstwa ludności polskiej i żydowskiej z ziem polskich włączonych do Rzeszy.

1942 – Przy budowanej przez IG Farbenindustrie fabryce kauczuku syntetycznego powstał podobóz Buna, przemianowany następnie na Auschwitz III – Monowitz.

1944 – Dekret PKWN „O ochronie państwa”, przewidujący wysokie kary m.in. karę śmierci dla „wrogów demokratycznego ustroju”.

1951 – Powołana została Polska Akademia Nauk.

1954 – Utworzono parki narodowe: Tatrzański, Babiogórski i Pieniński.

1955 – Poświęcona została katedra w Katowicach.

1961 – Na radzieckim archipelagu Nowa Ziemia zdetonowano najpotężniejszą bombę termojądrową – tzw. Car Bombę.

1971 – W Sali Kongresowej w Warszawie wystąpił Duke Ellington. Był to jedyny koncert tego legendarnego jazzmena w Polsce.

1979 – W pożarze w kopalni „Silesia” w Czechowicach-Dziedzicach zginęło 22 górników.

1984 – Ze zbiornika na Wiśle pod Włocławkiem wyłowione zostało ciało zamordowanego przez funkcjonariuszy Służby Bezpieczeństwa ks. Jerzego Popiełuszki.

1986 – Zmarł Andrzej Markowski, kompozytor, dyrygent, organizator orkiestry kameralnej w Krakowie, jeden z inicjatorów zorganizowania festiwalu „Vratislavia Cantans”.

1989 – Premiera filmu „300 mil do nieba” w reżyserii Macieja Dejczera.

1992 – W Tel Awiwie zmarł tragicznie Artur Eisenbach, polski historyk żydowskiego pochodzenia, po II wojnie światowej dyrektor archiwum i dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego, skąd wyrzucono go po marcu 1968 r. Do Izraela wyjechał dopiero w 1987 r.

2001 – Wyrok w drugim procesie zomowców oskarżonych o zabicie górników podczas pacyfikacji kopalni „Wujek”. Sąd Okręgowy w Katowicach ich uniewinnił z konkluzją, że materiał dowodowy nie dał jednoznacznej odpowiedzi, kto był winny śmierci górników. Wyrok został uchylony, w trzecim procesie zomowców skazano.

2005 – Ponowna konsekracja Frauenkirche w Dreźnie, jednej z najcenniejszych pereł architektury barkowej. Kościół został wzniesiony za panowania Augusta II Mocnego (króla Polski i elektora Saksonii), a kompletnie zniszczony w wyniku alianckiego bombardowania w lutym 1945 r. 

2007 – Zmarł prof. Leszek Giec, uznawany za jednego z ojców nowoczesnej kardiologii w Polsce, twórca Górnośląskiego Centrum Medycznego w Katowicach-Ochojcu.

2010 – Zmarł Ryszard Czekała, reżyser i scenarzysta filmów animowanych.

2020 – W Warszawie zmarła Agnieszka Fatyga, aktorka teatralna i telewizyjna, śpiewaczka i pianistka. Występowała w teatrach Narodowym, Ateneum i Operetce Warszawskiej.

31 października

---------------

1353 – Kapituła warmińska wydała przywilej lokacyjny dla miasta Olsztyna.

1424 – W Krakowie urodził się przyszły król polski i węgierski Władysław III Warneńczyk.

1517 – Według tradycji Marcin Luter przybił na drzwiach kaplicy elektorskiej w Wittenberdze 95 tez przeciwko odpustom; obecnie Święto Reformacji.

1885 – W rodzinie polskich Żydów we Lwowie urodził się Karol Radek (nazwisko obrał po jednym z bohaterów „Syzyfowych prac” Żeromskiego). W młodości socjalista, potem czołowa postać w otoczeniu Lenina. W konflikcie między Trockim i Stalinem poparł tego pierwszego, co przypłacił zesłaniem do łagru, gdzie został zabity.

1888 – Urodził się Andrzej Małkowski, propagator skautingu, jeden z twórców harcerstwa w Polsce; żołnierz Legionów Polskich i Armii Polskiej we Francji.

1901 – Stanisław Wyspiański wystawił w Teatrze Miejskim w Krakowie „Dziady” Adama Mickiewicza. Było to pierwsze przedstawienie, w którym wszystkie części tego dramatu połączono w jedną całość.

1911 – Urodził się Włodzimierz Sedlak, ksiądz, antropolog, pedagog, profesor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego; twórca polskiej szkoły bioelektroniki.

1918 – Polska Komisja Likwidacyjna przejęła władzę w Krakowie.

1918 – W Krakowie i we Lwowie grupa dziennikarzy przejęła oddziały Wiedeńskiego Biura Korespondencyjnego (agencji austriackiej), tworząc zalążek Polskiej Agencji Telegraficznej (PAT).

1918 – Początek walk ukraińsko-polskich we Lwowie; w obronie miasta bohaterską kartę zapisała ochotnicza młodzież gimnazjalna – „Orlęta Lwowskie”.

1929 – Marszałek Sejmu Ignacy Daszyński, broniąc zasad demokracji parlamentarnej, stanowczo odmówił otwarcia sesji sejmowej w obecności ponad stu uzbrojonych oficerów towarzyszących marszałkowi Józefowi Piłsudskiemu.

1930 – W Warszawie urodził się Zdzisław Najder, historyk literatury, znawca twórczości Josepha Conrada; w latach 1982-1987 dyrektor Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa.

1936 – W Bystrej koło Cieszyna zmarł Ignacy Daszyński, działacz socjalistyczny, współzałożyciel Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i Śląska, następnie jeden z przywódców PPS; premier Tymczasowego Rządu powołanego w Lublinie w listopadzie 1918 r.; wicemarszałek i marszałek Sejmu w okresie II RP.

1938 – W Lublinie urodził się Bohdan Łazuka, aktor, piosenkarz, związany m.in. z warszawskimi teatrami Syrena i Komedia; wystąpił w filmach „Kochajmy syrenki”, „Małżeństwo z rozsądku”, „Przygoda z piosenką” oraz „Nie lubię poniedziałku”.

1939 – W trakcie obrad Rady Najwyższej ZSRR Wiaczesław Mołotow nazwał Polskę „poczwarnym bękartem Traktatu Wersalskiego, który żył kosztem niepolskich narodowości”.

1940 – Koniec zasadniczej fazy bitwy o Anglię: W ciągu trzech miesięcy walk lotniczych nad Wielką Brytanią i kanałem La Manche Luftwaffe straciło 1733 samoloty, w czym udział mieli walczący po stronie brytyjskiej lotnicy polscy.

1945 – W Krakowie zmarł Wincenty Witos, przywódca ruchu ludowego, lider PSL „Piast”, trzykrotny premier II RP, przez sanację osadzony razem z innymi przywódcami opozycji w twierdzy brzeskiej, a następnie skazany w tzw. procesie brzeskim na więzienie. By go uniknąć, do 1939 r. przebywał na emigracji w Czechosłowacji. W czasie wojny odmówił współpracy z Niemcami.

1945 – Stanisław Mikołajczyk został prezesem Polskiego Stronnictwa Ludowego po śmierci Wincentego Witosa.

1947 – Zmarł Jan Mazurkiewicz, lekarz psychiatra, pionier kierunku psychofizjologicznego w polskiej psychiatrii.

1960 – Premiera filmu „Nikt nie woła” w reżyserii Kazimierza Kutza.

1980 – W szpitalu psychiatrycznym w Górnej Grupie w powiecie świeckim wybuchł pożar, w wyniku którego zginęło 55 pacjentów, a 26 zostało ciężko poparzonych.

1984 – W zamachu przeprowadzonym przez sikhijskich fundamentalistów zginęła Indira Gandhi, premier Indii, zaliczana do najważniejszych polityków drugiej połowy XX wieku. Jej ojciec, Jawaharlala Nehru, był pierwszym premierem tego państwa.

1985 – W Świdniku wyprodukowano ostatni motocykl WSK.

1988 – Rząd Mieczysława Rakowskiego postawił Stocznię Gdańską w stan likwidacji. Decyzja ta została odebrana jako atak na kolebkę „Solidarności”.

1997 – W Warszawie zmarł Tadeusz Janczar, aktor; w czasie II wojny światowej członek Szarych Szeregów, żołnierz AK, a następnie 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki; znany z filmów „Piątka z ulicy Barskiej”, „Pokolenie”, „Kanał”, „Pożegnania” oraz serialu „Dom”.

1997 – Zaprzysiężony został rząd Jerzego Buzka.

2005 – Prezydent Aleksander Kwaśniewski powołał rząd Kazimierza Marcinkiewicza.

2013 – W Krakowie zmarł prof. Henryk Markiewicz, historyk i teoretyk literatury, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, w latach 1989-2002 redaktor naczelny „Polskiego Słownika Biograficznego”.

2025 – Zmarła Elżbieta Penderecka, organizatorka Festiwalu Wielkanocnego Ludwiga van Beethovena oraz Festiwalu Krzysztofa Pendereckiego (od 1965 r. była żoną tego kompozytora).

2025 – W wieku 92 lat zmarł Jan Turnau, dziennikarz specjalizujący się w tematyce religijnej, od 1989 r. związany z miesięcznikiem „Więź”, a od 1990 r. – z „Gazetą Wyborczą”.

1 listopada

-----------

1335 – W Wyszehradzie rozpoczął obrady zjazd, na którym spotkali się król Polski Kazimierz III Wielki, władca Czech Jan Luksemburski oraz król Węgier Karol Robert.

1485 – W Gdańsku urodził się Jan Dantyszek, biskup warmiński, dyplomata, poeta, bliski doradca króla Zygmunta I Starego.

1496 – W Krakowie zmarł Filip Kallimach (właściwie Filippo Buonaccorsi), włoski humanista, poeta, pisarz polityczny.

1526 – Urodziła się Katarzyna Jagiellonka, córka króla Polski Zygmunta I Starego i Bony Sforzy; żona Jana III Wazy, królowa Szwecji w latach 1569-1583; matka Zygmunta III Wazy, króla Polski (1587-1632).

1585 – Urodził się Jan Brożek, matematyk, astronom, medyk, profesor i rektor Akademii Krakowskiej.

1703 – Urodził się Władysław Łubieński, arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski w latach 1759-1767.

1705 – Król August II Mocny ustanowił Order Orła Białego. To najstarsze i najwyższe odznaczenie RP było przyznawane w Polsce przedrozbiorowej, Księstwie Warszawskim i Królestwie Polskim oraz w latach 1921-1939, przywrócone ustawą z 16 października 1992 r.

1822 – Urodził się Zygmunt Szczęsny Feliński, arcybiskup metropolita warszawski; po wybuchu powstania styczniowego protestował przeciwko carskim represjom; skazany na 20-letnie zesłanie do Jarosławia nad Wołgą; beatyfikowany w 2002 r.

1845 – Urodził się Zygmunt Gorazdowski, uczestnik powstania styczniowego, katolicki duchowny, działający we Lwowie na rzecz ubogich i bezdomnych, założyciel Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia św. Józefa; kanonizowany w 2005 r.

1848 – Wiosna Ludów: we Lwowie doszło do walk pomiędzy polską Gwardią Narodową a wojskami austriackimi; na rozkaz gen. Wilhelma Hammersteina miasto zostało ostrzelane przez artylerię, zginęło około 100 jego mieszkańców; w konsekwencji Lwów skapitulował.

1855 – Urodził się Kazimierz Dłuski, współzałożyciel i pierwszy prezes Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego (TOPR).

1862 – W Krakowie urodził się Feliks Koneczny, historyk i historiozof, profesor Uniwersytetu Wileńskiego, autor m.in. „Cywilizacji bizantyńskiej” i „Dziejów Rosji”.

1875 – Urodził się Witold Chodźko, lekarz psychiatra, higienista, członek Polskiej Akademii Umiejętności, profesor Uniwersytetu imienia Marii Skłodowskiej-Curie w Lublinie.

1893 – W Krakowie zmarł Jan Matejko, najwybitniejszy przedstawiciel polskiego malarstwa historycznego w XIX w.; autor takich dzieł jak „Bitwa pod Grunwaldem”, „Kazanie Skargi”, „Hołd pruski”, „Sobieski pod Wiedniem”, „Reytan na sejmie warszawskim 1773 roku”, „Unia lubelska”, „Stańczyk”, „Batory pod Pskowem”, „Konstytucja 3 Maja”, „Kościuszko pod Racławicami”, a także cyklu „Poczet królów i książąt polskich”.

1918 – Powstał Związek Harcerstwa Polskiego.

1933 – Warszawski port lotniczy przeniesiono z Pól Mokotowskich na Okęcie.

1939 – Rada Najwyższa ZSRR podjęła decyzję o przyłączeniu anektowanych ziem wschodnich RP do republik – Białoruskiej oraz Ukraińskiej.

1939 – Wzięci do niewoli na terenach zajętych przez ZSRR oficerowie zostali umieszczeni w obozach w Kozielsku i Starobielsku, natomiast funkcjonariusze policji, KOP i więziennictwa w obozie w Ostaszkowie.

1941 – Niemcy rozpoczęli budowę obozu zagłady w Bełżcu.

1941 – W Krakowie odbyło się pierwsze przedstawienie konspiracyjnego Teatru Rapsodycznego. W powstanie teatru zaangażował się Karol Wojtyła, który występował w niektórych spektaklach organizowanych w prywatnych mieszkaniach jego przyjaciół.

1944 – Na zaproszenie władz Nowej Zelandii do Wellington przybyła grupa 732 w większości osieroconych polskich dzieci oraz ich 102 opiekunów; byli oni ofiarami sowieckich deportacji z lat 1940-1941, w 1942 r. zostali ewakuowani z ZSRR wraz z Armią Polską gen. Władysława Andersa.

1944 – Zmarł Andrzej Szeptycki, arcybiskup lwowski obrządku greckokatolickiego, w II RP aktywnie wspierający postulaty ukraińskiego ruchu narodowego (jeden z jego braci – Stanisław – był generałem Wojska Polskiego i szefem Sztabu Generalnego).

1951 – Na poligonie w Nevadzie przeprowadzony został pierwszy test jądrowy na żywo transmitowany przez telewizję. Wydarzenie to posłużyło za inspirację w jednej ze scen filmu „Indiana Jones i królestwo kryształowej czaszki”. 

1956 – Rząd Węgier ogłosił neutralność kraju i wystąpienie z Układu Warszawskiego; premier Imre Nagy o uznanie neutralności Węgier poprosił ONZ.

1961 – W Stanach Zjednoczonych zaczęło obowiązywać rozporządzenie zakazujące segregacji rasowej – m.in. w autobusach, na dworcach, restauracjach i toaletach.

1970 – Na lotnisku w Karaczi doszło do nieudanego zamachu na goszczącego w Pakistanie przewodniczącego Rady Państwa Mariana Spychalskiego, ale zginął wiceminister spraw zagranicznych Zygfryd Wolniak. Ataku dokonała prawdopodobnie osoba o zaburzeniach psychicznych.

1971 – W Warszawie zmarła Jadwiga Smosarska, aktorka, gwiazda polskiego kina okresu międzywojennego, znana z ról w filmach „Trędowata”, „Księżna Łowicka”, „Barbara Radziwiłłówna”.

1975 – Społeczny Komitet Opieki nad Starymi Powązkami po raz pierwszy prowadził publiczną zbiórkę pieniędzy na terenie cmentarza.

1982 – Stan wojenny: w Warszawie w mieszkaniu Ewy Dałkowskiej odbyła się pierwsza premiera działającego poza oficjalnym obiegiem Teatru Domowego.

1985 – Po dziewięciu latach w Polsce zniesiono reglamentację cukru.

1986 – W Warszawie zmarł gen. Mieczysław Moczar, w latach 1964-1968 minister spraw wewnętrznych, przywódca partyjnej „frakcji partyzantów”, odpowiedzialny m.in. za zwalczanie powojennego podziemia niepodległościowego i antysemicką nagonkę w latach 1967-1968.

1993 – Wszedł w życie Traktat z Maastricht o Unii Europejskiej.

1998 – W Strasburgu rozpoczął działalność nowy zreformowany Europejski Trybunał Praw Człowieka.

2000 – W wieku 97 lat zmarł Steven Runciman, historyk, autor fundamentalnego opracowania o dziejach wypraw krzyżowych, a także takich książek jak „Upadek Konstantynopola 1453”  „Nieszpory sycylijskie”.

2003 – W Warszawie zmarł Henryk Machalica; aktor, występował w Teatrze Narodowym, a także na innych warszawskich scenach: w Teatrze Dramatycznym, Powszechnym, Polskim, Ochoty i Ateneum; znany m.in. z serialu „Złotopolscy”, zagrał również w filmach „Pensja pani Latter”, „Wilczyca”, „Wierna rzeka”.

2005 – Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych uchwaliło, że 27 stycznia – będzie obchodzony jako Międzynarodowy Dzień Pamięci Ofiar Holokaustu; 27 stycznia 1945 r. Armia Czerwona wyzwoliła niemiecki obóz zagłady Auschwitz-Birkenau. (PAP)

2011 – Samolot LOT lecący ze Stanów Zjednoczonych do Warszawy awaryjnie – bez wysuniętego podwozia – z powodzeniem wylądował na Okęciu. Żadna z 231 osób na pokładzie samolotu nie ucierpiała. Kapitan Tadeusz Wrona, siedzący za sterami Boeinga 767 zyskał światowy rozgłos. (PAP)

jkrz/ lm/